Rodospress.Gr

Ειδήσεις σε εικόνες - Μιλάμε με τα μάτια!

ΕΥΡΩΠΗ ΣΗΜΕΡΑ

Φάουτσι | Σχεδόν βέβαιο ότι η μετάλλαξη Όμικρον δεν είναι πιο σοβαρή από τη Δέλτα

Φάουτσι | Σχεδόν βέβαιο ότι η μετάλλαξη Όμικρον δεν είναι πιο σοβαρή από τη Δέλτα

Ωστόσο, ο Φάουτσι τόνισε ότι η μετάλλαξη Όμικρον είναι "σαφώς υψηλά μεταδοτική", πιθανότατα...

Σχεδόν 100 νεκροί σε μια μέρα πάλι - 7.009 νέα κρούσματα και 697 διασωληνωμένοι

Σχεδόν 100 νεκροί σε μια μέρα πάλι - 7.009 νέα κρούσματα και 697 διασωληνωμένοι

Μεταξύ των ασθενών που νοσηλεύονται διασωληνωμένοι, 560 είναι ανεμβολίαστοι και 137 είναι πλήρως...

Καλά νέα από το Ecofin | Άνοιξε ο δρόμος για μειωμένο ΦΠΑ σε νησιά και ακίνητα

Καλά νέα από το Ecofin | Άνοιξε ο δρόμος για μειωμένο ΦΠΑ σε νησιά και ακίνητα

Η παρέμβαση και στις δύο φάσεις θα αφορά ακίνητα, τον ΦΠΑ στα νησιά, τα φυτοφάρμακα, τα αγροτικά...

Τι σηματοδοτεί η μεγάλη συμμετοχή στις εσωκομματικές του ΠΑΣΟΚ/ΚΙΝΑΛ

Τι σηματοδοτεί η μεγάλη συμμετοχή στις εσωκομματικές του ΠΑΣΟΚ/ΚΙΝΑΛ

Η μαζική προσέλευση στον α’ γύρο των εσωκομματικών εκλογών του ΠΑΣΟΚ/ ΚΙΝΑΛ στις 5.12, ανέδειξε...

Επιβεβαίωση της έλλειψης σχεδιασμού και της αναποτελεσματικότητας της Περιφερειακής Αρχής Νοτίου Αιγαίου!

Επιβεβαίωση της έλλειψης σχεδιασμού και της αναποτελεσματικότητας της Περιφερειακής Αρχής Νοτίου Αιγαίου!

Η καθυστέρηση στην υλοποίηση αναπτυξιακών δράσεων, η απουσία "οραματικου" έργου και σοβαρού...

Αποφάσεις της συνέλευσης( 27/11/2021 της Αριστερής Πρωτοβουλίας Διαλόγου και Δράσης

Αποφάσεις της συνέλευσης( 27/11/2021 της Αριστερής Πρωτοβουλίας Διαλόγου και Δράσης

Η πρώτη ανοικτή Συνέλευση της Αριστερής Πρωτοβουλίας Διαλόγου και Δράσης που διεξήχθη στις...

Διεύρυνση της παρουσίας της Αttica Γroup στον ελληνικό τουρισμό

Διεύρυνση της παρουσίας της Αttica Γroup στον ελληνικό τουρισμό

Στρατηγική επιλογή η επέκταση των δραστηριοτήτων στον ξενοδοχειακό κλάδο.

Με υπερηφάνεια, η AEGEANμετέφερε τον Πάπα Φραγκίσκο κατά την ιστορική επίσκεψή Του στην Ελλάδακαι από την Κύπρο

Με υπερηφάνεια, η AEGEANμετέφερε τον Πάπα Φραγκίσκο κατά την ιστορική επίσκεψή Του στην Ελλάδακαι από την Κύπρο

Ο Πάπας Φραγκίσκος ολοκλήρωσε το 35ο Αποστολικό Ταξίδι του στην Ελλάδα το πρωί της Δευτέρας, 6...

Η Χίος απέκτησε το σήμα

Η Χίος απέκτησε το σήμα "Bike Friendly Destination"

Το σήμα της πόλης φιλική προς τα ποδήλατα απέκτησε ο Δήμος Χίου, ο 8ος Δήμος στην Ελλάδα, στον...

  • Φάουτσι | Σχεδόν βέβαιο ότι η μετάλλαξη Όμικρον δεν είναι πιο σοβαρή από τη Δέλτα

    Φάουτσι | Σχεδόν βέβαιο ότι η μετάλλαξη Όμικρον δεν είναι πιο σοβαρή από τη Δέλτα

  • Σχεδόν 100 νεκροί σε μια μέρα πάλι - 7.009 νέα κρούσματα και 697 διασωληνωμένοι

    Σχεδόν 100 νεκροί σε μια μέρα πάλι - 7.009 νέα κρούσματα και 697 διασωληνωμένοι

  • Καλά νέα από το Ecofin | Άνοιξε ο δρόμος για μειωμένο ΦΠΑ σε νησιά και ακίνητα

    Καλά νέα από το Ecofin | Άνοιξε ο δρόμος για μειωμένο ΦΠΑ σε νησιά και ακίνητα

  • Τι σηματοδοτεί η μεγάλη συμμετοχή στις εσωκομματικές του ΠΑΣΟΚ/ΚΙΝΑΛ

    Τι σηματοδοτεί η μεγάλη συμμετοχή στις εσωκομματικές του ΠΑΣΟΚ/ΚΙΝΑΛ

  • Επιβεβαίωση της έλλειψης σχεδιασμού και της αναποτελεσματικότητας της Περιφερειακής Αρχής Νοτίου Αιγαίου!

    Επιβεβαίωση της έλλειψης σχεδιασμού και της αναποτελεσματικότητας της Περιφερειακής Αρχής Νοτίου...

  • Οι Πρόσκοποι Δωδεκανήσου συγκεντρώνουν τρόφιμα με σκοπό να τα διανείμουν σε άπορους συμπολίτες μας

    Οι Πρόσκοποι Δωδεκανήσου συγκεντρώνουν τρόφιμα με σκοπό να τα διανείμουν σε άπορους συμπολίτες μας

  • Αποφάσεις της συνέλευσης( 27/11/2021 της Αριστερής Πρωτοβουλίας Διαλόγου και Δράσης

    Αποφάσεις της συνέλευσης( 27/11/2021 της Αριστερής Πρωτοβουλίας Διαλόγου και Δράσης

  • Διεύρυνση της παρουσίας της Αttica Γroup στον ελληνικό τουρισμό

    Διεύρυνση της παρουσίας της Αttica Γroup στον ελληνικό τουρισμό

  • Με υπερηφάνεια, η AEGEANμετέφερε τον Πάπα Φραγκίσκο κατά την ιστορική επίσκεψή Του στην Ελλάδακαι από την Κύπρο

    Με υπερηφάνεια, η AEGEANμετέφερε τον Πάπα Φραγκίσκο κατά την ιστορική επίσκεψή Του στην Ελλάδακαι...

  • Η Χίος απέκτησε το σήμα

    Η Χίος απέκτησε το σήμα "Bike Friendly Destination"

Fournos-Tis-Geitonias

ΣΚΕΨΕΙΣ

Τι πρέπει να αλλάξει με τα μνημεία παγκόσμιας κληρονομιάς - Γράφει ο Μιχάλης Λυχούνας*

UNESCO Logo 281021Η UNESCO, τμήμα του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, όπως φανερώνουν και τα δύο πρώτα γράμματα,

ιδρύθηκε το 1945, στην προσπάθεια της διεθνούς κοινότητας, μετά τον αποτρόπαιο Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, να διαμορφώσει μια νέα διεθνή έννομη τάξη. Διαδέχθηκε έναν αντίστοιχο φορέα της Κοινωνίας των Εθνών, με στόχο να προάγει τη διεθνή ειρήνη μέσα από συνεργασίες σε ζητήματα εκπαίδευσης, επιστημών και πολιτισμού. Ανάμεσα στην πλειάδα των δράσεων κεντρική παραμένει η υποστήριξή της στην επίτευξη των στόχων της βιώσιμης ανάπτυξης, όπως περιγράφονται στην Ατζέντα 2030 και έχει υιοθετήσει η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ το 2015.

Ιδιαίτερα γνωστός στην Ελλάδα είναι ο οργανισμός στον χώρο του πολιτισμού, έχοντας επιτύχει τη σύνταξη πλειάδας διεθνών συμβάσεων, με κορυφαία εκείνη του 1972 για την προστασία της πολιτιστικής και φυσικής κληρονομιάς. Απότοκός της είναι η δημιουργία του καταλόγου μνημείων παγκόσμιας κληρονομιάς, στον οποίο εγγράφονται θέσεις, χώροι και μνημεία εξέχουσας για την παγκόσμια κοινότητα σημασίας. Η χώρα μας διαθέτει 18-16 μνημεία πολιτισμού και δύο μεικτά (Αγ. Ορος και Μετέωρα). Δεν θα μας απασχολήσει εδώ ούτε η έλλειψη στρατηγικής για ένταξη νέων μνημείων και με γεωγραφικά κριτήρια (είναι αδιανόητο ότι δεν υπάρχει μνημείο από την Κρήτη), ούτε η αδυναμία να σπάσει το στερεότυπο Αρχαιότητα/Βυζάντιο με την εγγραφή κάποιας έκφρασης του νεότερου ελληνισμού, όπως για παράδειγμα της νεοκλασικής αρχιτεκτονικής της Αθήνας.

Το παρόν σημείωμα είναι αφιερωμένο στη λειτουργία των εγγεγραμμένων μνημείων. Τι είναι τελικά αυτή η διάκριση για τα μνημεία; Ενα μέτριο, αν κρίνουμε εκ του αποτελέσματος, εργαλείο προβολής; Μια έκφραση κομπορρημοσύνης χωρίς βάθος και ουσία, επειδή ανήκουν στην πρώτη κατηγορία και απολαμβάνουν παγκόσμια αναγνώριση; Τι κέρδισαν από αυτήν η Κέρκυρα ή οι Φίλιπποι, για να αναφερθώ στις δύο τελευταίες εγγραφές; Ποια είναι η σημασία για τις τοπικές κοινωνίες, η υποστήριξη των οποίων στη διαδικασία της εγγραφής είναι πλέον απαραίτητη; Και το βασικότερο, τι συνεισφέρει και πόσο προωθεί μια τέτοια διάκριση τους υψηλούς σκοπούς του παγκόσμιου οργανισμού για τη διεθνή κοινότητα και το μέλλον του πλανήτη;

Η πραγματικότητα, όσο σκληρή και αν είναι, παραμένει μία. Η εγγραφή, όπως γίνεται και όπως τη διαχειρίζονται οι δημόσιοι φορείς, με πρώτο το ΥΠΠΟΑ, και οι τοπικές κοινωνίες, δεν έχει κανένα ουσιαστικό αποτέλεσμα. Ούτε οι επιπλέον δεσμεύσεις που θέτει ο οργανισμός τηρούνται, και το κυριότερο, ούτε οι αρχές του οργανισμού διασπείρονται στην κοινότητα. Με άλλα λόγια, το μνημείο θεωρείται πως πηγαίνει στον κόσμο, αλλά ο οργανισμός και οι αρχές του δεν φτάνουν στην κοινότητα. Η διαχείριση παραμένει εντός του πλαισίου του νόμου περί αρχαιοτήτων (Ν. 3028/2002) στην κλασική φόρμα του αποκλεισμού, για την κοινωνία, αλλά χωρίς την κοινωνία.

Ενδεικτικό είναι ότι πουθενά δεν έχει συσταθεί φορέας διαχείρισης. Οι πρακτικές παραμένουν αντίστοιχες με εκείνες των μνημείων που δεν έχουν τη συγκεκριμένη πιστοποίηση. Πρόκειται για προστασία με κυρίαρχο το αίτημα της τουριστικής κατάχρησης, που έχει επιβληθεί τις τελευταίες δεκαετίες. Μετατροπή των χώρων και των μνημείων σε μηχανισμούς απορρόφησης ευρωπαϊκών κονδυλίων για τη δημιουργία προσωρινής απασχόλησης και αρχαιολογικών Disneyland. Υποβιβασμός του παιδευτικού και πολιτιστικού τους χαρακτήρα, που αναδεικνύεται πλέον μόνο εκ του υστερήματος των στελεχών, τα οποία έχουν μετατραπεί σε απλούς διαχειριστές έργων ΕΣΠΑ.

Αν τούτο συμβαίνει στον πυρήνα της αποστολής των μνημείων, γίνεται αντιληπτό πως ο ρόλος τους ως φάρου για τις αρχές του διεθνούς οργανισμού είναι απολύτως υποβαθμισμένος. Σε ποιον χώρο ή μνημείο υπάρχει μια αναφορά στην ιστορία και στους φιλόδοξους στόχους της UNESCO; Ποιος φορέας διοργάνωσε ημερίδα για την Ατζέντα 2030 σε μνημεία παγκόσμιας κληρονομιάς; Τι μυρίστηκαν οι κάτοικοι των Κρηνίδων και του Δήμου Καβάλας ή Κέρκυρας για το παρελθόν και το μέλλον τέτοιου είδους διακυβερνητικών και διακρατικών πρωτοβουλιών; Τίποτε! Και αυτό δεν αλλάζει με την αναγγελία συνεδρίων στην Αθήνα, για προφανείς λόγους ανυπαρξίας της χώρας στον οργανισμό.

Η απουσία κέντρων επισκεπτών σε χώρους και μνημεία παγκόσμιας κληρονομιάς με προσανατολισμό τον οργανισμό και τις αρχές του φανερώνει τόσο την απουσία πραγματικού ενδιαφέροντος της χώρας για ουσιαστική συμμετοχή στα μεγάλα ζητήματα του μέλλοντος, όσο και απουσία από τις διεργασίες για συλλογικές λύσεις και διεθνή οργάνωση με σκοπό την ειρήνη. Αυτό πρέπει να αλλάξει. Η UNESCO να γίνει περισσότερο παρούσα στη χώρα, κυρίως μέσα από τους πρεσβευτές της, τα μνημεία που αναγνώρισε, αλλά και η Ελλάδα να γίνει δυναμικότερος παράγοντας εντός του διεθνούς οργανισμού. Τούτο δεν είναι και δεν μπορεί να αποτελεί ούτε κοσμικότητα ούτε πολυτέλεια, αλλά πραγματική ανάγκη σε έναν σύνθετο κόσμο, σε έναν πλανήτη με μεγάλα προβλήματα.

* Ο κ. Μιχάλης Λυχούνας είναι αρχαιολόγος. Καταθέτει τις σκέψεις αυτές μετά τη συμμετοχή του σε σεμινάριο στο Ερκολάνο της Ιταλίας, που διοργάνωσε το περιφερειακό γραφείο της UNESCO στη Βενετία, με θέμα τον ρόλο του Κέντρου Επισκεπτών σε μνημεία UNESCO (29/9-2/10).

NEON-Frontistirio

Εύρεση άρθρου

ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ

ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ